Jesteś tutaj

Moja Polska kibolska

recenzja książki "Moja Polska kibolska"

Ksiądz piszący o kibicach i piłce nożnej to rzecz niespotykana. Ks. Jarosław Wąsowicz, salezjanin, w tej tematyce czuje się jak ryba w wodzie. Do rąk czytelnika trafia jego książka Moja Polska kibolska.

Nawet ten, kto nie jest fanem futbolu i nie chodzi na mecze, słyszał o kibicach piłkarskich. Od czasu do czasu media donoszą o różnych wydarzeniach, których bohaterami byli kibice lub „kibole”. Gama informacyjnych newsów jest bogata, jak samo życie: od międzyklubowych znaków pojednania, pielgrzymek kibiców na Jasną Górę, akcji charytatywnych aż po przerwane spotkania ligowe, leśne „ustawki”, zniszczone pociągi i bitwy z siłami porządkowymi. Jaki jest świat polskich kibiców? Jakimi wartościami się kieruje ruch kibicowski w kraju nad Wisłą? Czy wszyscy fani piłki nożnej to chuliganie i chłopcy w dresach? Czy kibicowanie może uczyć patriotyzmu? Warto także dodać pytanie o formę medialnego przekazu z okołostadionowych – i nie tylko – przestrzeni, gdzie są kibice: czy ten obraz nie jest, niekiedy, zmanipulowany albo przynajmniej wybrakowany?

Pomocą do osobistych poszukiwań odpowiedzi na postawione pytania może być najnowsza publikacja ks. Jarosława Wąsowicza pt. Moja Polska kibolska. Autor jest salezjaninem, doktorem historii, kierownikiem archiwum w swoim zgromadzeniu zakonnym, wykładowcą historii Kościoła i historii zgromadzenia w salezjańskich domach formacyjnych (Ląd, Woźniaków), publicystą i felietonistą. Ks. Wąsowicz należy także do wiernych kibiców biało-zielonej drużyny z Wybrzeża – Lechii Gdańsk. Autor to również spiritus movens wielu przedsięwzięć patriotycznych w środowiskach kibiców, choć nie tylko.

Bogate doświadczenie życiowe połączone z pasją kibicowania i troską o prawdę wydały owoc w postaci licznych wypowiedzi ks. Wąsowicza (artykuły naukowe, wywiady, komentarze na blogu) dotyczących fanów piłki nożnej, historii ruchu kibicowskiego w Polsce i aktualnego zaangażowania kibiców w nowoczesne formy patriotyzmu. 180 stronicową publikację tworzą: autorski Wstęp (s. 7-11), trzy bloki tematyczne pt. Idee, Sektor niebo i Dialogi oraz Czytelnia i dwustronicowa reklama „Akcji testament”.

Czego się dowie czytelnik z tej książki? Część pierwsza, zgodnie z jej tytułem, przedstawia główne idee ruchu kibicowskiego w Polsce. Autor dokonuje ogólnej charakterystyki środowiska kibiców, którzy troszczą się o pamięć o bohaterach narodowych i patriotach, chcą żyć wolnością sumienia, myślenia i działania oraz starają się wyrażać własne przywiązanie do wartości religijnych. Cechą kibiców jest również poczucie solidarności międzyludzkiej i przynależności do własnej grupy oraz umiejętność zjednoczenia się w realizacji praktycznej pomocy potrzebującym.

Część druga – Sektor niebo – ma charakter wspomnieniowy. Przedstawia, w zarysie, sylwetki nieżyjących już osób, które były związane ze środowiskiem kibiców. Należą do nich: Antoni Browarczyk – jedna z pierwszych ofiar stanu wojennego, Tadeusz Duffek – lider gdańskiego środowiska kibiców, Przemysław Jaskólski – wierny kibic Lechii, Dawid Zapisek – czternastoletni pasjonat futbolu i „siłacz” zmagający się z chorobą, Tomasz Balcerzak – kibic biało-zielonej drużyny. Jeden z rozdziałów pt. Gdańskie serca pod Smoleńskiem jest zapisem blogu Autora, w którym ukazuje niektóre ofiary narodowej tragedii pod Smoleńskiem związane z Gdańskiem, „Solidarnością” i gdańskim środowiskiem kibicowskim. Ks. Wąsowicz pisze o spotkaniach z Lechem Kaczyńskim, o kibicach gdańskiej Lechii – Macieju Płażyńskim i Arkadiuszu Rybickim a także o „Matce Solidarności” – Annie Walentynowicz, którzy zginęli w katastrofie lotniczej w 2010 r.

Ostatni blok opublikowanych w książce wypowiedzi ks. Wąsowicza pt. Dialogi zawiera dwanaście wywiadów z Autorem, które ukazały się w różnych periodykach, m.in. w tygodnikach „Idziemy” oraz „w Sieci” a także na portalach internetowych Fronda.pl czy Niezalezna.pl. Treść tych wywiadów dotyczy takich zagadnień jak: ogólnopolska patriotyczna pielgrzymka kibiców na Jasną Górę, świętowanie rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego, współczesne formy wychowania patriotycznego, wątki historyczne - np. o rodzinie Ulmów i o działalności konspiracyjnej Federacji Młodzieży Walczącej w latach komuny, sposoby medialnych manipulacji w prezentowaniu spraw związanych z wiarą i wartościami katolickimi, dzisiejsze podejście decydentów do nauczania historii w szkolnictwie polskim czy funkcjonowanie stowarzyszeń kibiców. Nie brak i wątku osobistego z życia Autora – retrospekcyjnego powrotu do wydarzeń z przeszłości, opowiadania o odkrywaniu własnego powołania i opisu aktualnej pracy.

Całość czyta się dobrze. Język nie męczy, bo nie jest to naukowy periodyk, a i formy wypowiedzi się zmieniają (artykuł prasowy, wywiad, kazanie, notatki z blogu). Dla osób spragnionych informacji o kibicach w Polsce Autor dodał wykaz własnych publikacji o charakterze naukowym i popularnonaukowym (część pt. Czytelnia). Książka nie lukruje i nie idealizuje kibiców. Publikacja ks. Wąsowicza Moja Polska kibolska to z całą pewnością głos jasny w swoim przesłaniu i wiarygodny. To głos świadka, który nie tylko informuje i demaskuje przekłamania o „kibolach”, ale który również wychowuje (wyrazem tego jest reklamowana w książce „Akcja testament” polegająca na ogólnopolskiej promocji różnych przedsięwzięć kibiców). Pozycję ks. Wąsowicza polecam tym, którzy szukają prawdy o polskich fanach piłki nożnej i chcą wyrobić sobie o nich własne zdanie.

* * *

ks. Jarosław Wąsowicz SDB, Moja Polska kibolska, Przemysław Leniec PRZEMO, Piła 2015, ss. 178.